Cuộc chiến giành quyền kiểm soát Sacombank: Còn nhiều bất ngờ!

(DN) Càng đến gần ngày dự kiến Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) 2011, các thông tin về STB, mã cổ phiếu của Ngân hàng Thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín, càng nóng lên.

Sự kiện hiện đang gây chú ý trong giới đầu tư là việc Chủ tịch STB Đặng Văn Thành tuyên bố: STB dự kiến tăng vốn điều lệ lên 17% trong năm 2012.

Tăng vốn điều lệ: Khó cho ai?

Mức tăng vốn điều lệ lên 17% sẽ được thực hiện bằng cách nào?

Tăng vốn điều lệ là một chuyện bình thường đối với bất kỳ doanh nghiệp cổ phần nào, nếu doanh nghiệp có các nguồn dự trữ bổ sung để tăng vốn điều lệ, có thặng dư để nhập vốn hoặc có chiến lược phát hành cổ phiếu huy động vốn… nhằm tăng quy mô và vốn hoạt động, đáp ứng việc mở rộng, phát triển doanh nghiệp. Đối với STB, tăng vốn điều lệ cũng là một lộ trình nằm trong kế hoạch dài hạn nhiều năm. Trong "Báo cáo Chiến lược phát triển 2010 - 2020 và Phương hướng - Mục tiêu - Nhiệm vụ Giai đoạn 2010 - 2015", một trong những chiến lược tài chính mà STB đề ra là "đặt trọng tâm vào mục tiêu tăng vốn chủ sở hữu. Theo đó, vốn điều lệ tăng từ 15-20%/năm, đồng thời tận dụng tối đa nguồn vốn thứ cấp để làm đòn bẩy cho sự tăng trưởng".

Như vậy, việc Chủ tịch Đặng Văn Thành thông tin về kế hoạch tăng vốn điều lệ trong năm 2012, mức tăng tương đương 1.700 tỷ đồng vốn điều lệ là không có gì đáng ngạc nhiên. Vấn đề đáng quan tâm là STB sẽ dùng nguồn nào để tăng vốn điều lệ. Cũng theo thông tin mà Chủ tịch Thành chia sẻ với báo giới, hiện STB đang có quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ 3.000 tỷ đồng (gần gấp đôi giá trị mức tăng vốn điều lệ dự kiến của năm nay). Giả dụ, STB lấy nguồn từ quỹ này để tăng vốn điều lệ, đây sẽ là một hình thức thặng dư nhập vốn. Theo đó, vốn điều lệ của STB sẽ được tăng mà không phụ thuộc vào bất kỳ yếu tố khách quan nào. Cũng theo đó, số lượng cổ phần của STB sẽ tăng lên, nhưng cơ cấu sở hữu không có gì thay đổi.

Tuy nhiên, nếu STB không dùng nguồn từ các quỹ thặng dư để tăng vốn, mà chọn phương thức phát hành cổ phiếu thì sẽ có những phương án tạm thời được đặt ra:

Các lãnh đạo tại vị của STB đang phải nỗ lực để tìm thêm các lá phiếu ủng hộ cho tiếng nói của mình

Thứ nhất, nếu là phát hành cho cổ đông hiện hữu, bao gồm cổ phiếu ưu đãi cho cổ đông sáng lập, cổ đông nội bộ thì cơ cấu sở hữu của STB rất dễ có sự thay đổi theo hướng cán cân sẽ nghiêng về phía những cổ đông đang nắm quyền lãnh đạo STB. Chỉ có điều là xác suất 100% lá phiếu thông qua phương án này có thể rất thấp.

Thứ hai, chọn phát hành cổ phiếu cho cổ đông chiến lược. Theo giới phân tích, đây không hẳn là lựa chọn tối ưu. Thứ nhất, dù không bị quy định ngặt nghèo về tỷ lệ sở hữu của đối tác ngoại trong lĩnh vực ngân hàng như các ngân hàng quốc doanh cổ phần hóa và dù room sở hữu của nhà đầu tư gần như trống không sau khi Dragon Capital và Ngân hàng ANZ thoái vốn khỏi STB thì việc lựa chọn đối tác ngoại để đầu tư vào STB lúc này cũng không dễ. Trong khi đó, muốn có một đối tác cùng ngành đầu tư vào STB lại cũng là chuyện "mơ về nơi xa lắm", vì điều này có thể dẫn đến những xung đột lợi ích của doanh nghiệp cùng ngành, trong đó có cả quyền lợi của cổ đông lớn tại STB là Eximbank và chưa chắc cổ đông này đã chấp nhận. Thứ ba, nếu có những đối tác chiến lược sẵn sàng đầu tư vào STB, nhưng lại là "thân hữu" hoặc là những tổ chức gắn bó với những cổ đông sáng lập, qua đó gián tiếp ủng hộ chiếc ghế của Chủ tịch Thành, những lá phiếu từ các cổ đông mới thuộc nhóm nhà đầu tư đang được cho là có mục đích thôn tính và nắm quyền lãnh đạo STB cũng sẽ bác đi.

Như vậy, tăng vốn điều lệ chưa chắc là một chủ đề nóng nhất trong mùa đại hội cổ đông của STB năm nay.

Ðiều khó đoán

Thị trường những ngày qua xuất hiện thông tin lãnh đạo STB chỉ thị nhân viên các chi nhánh đi gom giấy ủy quyền cho HĐQT dự ĐHĐCĐ. Chưa có sự lên tiếng chính thức nào từ phía STB về vấn đề này, nhưng đây lại cũng là một nguyên cớ để giới phân tích đưa ra các dự đoán về cơ cấu tỷ lệ sở hữu của những nhà lãnh đạo STB với nhóm các nhà đầu tư được cho là thôn tính. Rất có thể trên thực tế, các nhà đầu tư mới đã gom được một tỷ lệ đáng kể cổ phiếu của STB để có quyền đề cử "người của mình" vào tham dự HĐQT STB hoặc thực hiện các quyền khác đã được quy định trong điều lệ của STB. Vì vậy, các lãnh đạo tại vị của STB đang phải nỗ lực để tìm thêm các lá phiếu ủng hộ cho tiếng nói của mình. (Tỷ lệ nắm giữ để thực hiện quyền cử người vào HĐQT là 10% - PV).

Hiện STB đang có quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ 3.000 tỷ đồng (gần gấp đôi giá trị mức tăng vốn điều lệ dự kiến của năm nay). Giả dụ, STB lấy nguồn từ quỹ này để tăng vốn điều lệ, đây sẽ là một hình thức thặng dư nhập vốn. Theo đó, vốn điều lệ của STB sẽ được tăng mà không phụ thuộc vào bất kỳ yếu tố khách quan nào.

Trên cơ sở thông tin ngoài lề với những phỏng đoán, một chuyên gia tài chính cho biết, theo ông, không phải ngẫu nhiên mà Chủ tịch Thành chia sẻ về việc dự kiến tăng vốn điều lệ trong năm tới. Nhiều cổ đông hẳn sẽ không mong đợi việc cổ phiếu mình đang nắm giữ bị pha loãng. Do đó, nếu xuất hiện thông tin doanh nghiệp tiếp tục tăng vốn, họ sẽ bán ra. Chính lúc đó, ký ủy quyền ĐHĐCĐ cho HĐQT STB, đồng thời vẫn có thể đăng ký bán STB sau ngày chốt quyền danh sách tham dự là một cách thức dễ lựa chọn hơn cả. Một công đôi việc, thuận tiện hai đàng. Vị chuyên gia nhấn mạnh, ở thời điểm hiện tại, điều khó đoán cũng như điều gây bất ngờ nhất đối với mọi cặp mắt đang dõi theo STB chính là việc STB ra thông cáo số 23 hủy ngày đăng ký chốt danh sách tham dự đại hội.

Một cách trì hoãn để HĐQT STB có thêm thời gian gom đủ lượng giấy ủy quyền như đồn đoán hay là chiến thuật để những ai mua vét cổ phiếu STB có thể mua với mức giá sàn đã về khá thấp 18.000đ/cổ phiếu, so với đỉnh điểm 23.000đ/cổ phiếu trước đó? Dù phỏng đoán thế nào thì việc STB công bố lấy ý kiến cổ đông về số lượng thành viên dự kiến bầu cử bổ sung vào HĐQT và Ban kiểm soát nhiệm kỳ 2011-2015, sau đó là việc yêu cầu Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam - Chi nhánh TPHCM ngưng thực hiện các thủ tục liên quan đến ngày chốt quyền và chốt danh sách, với lý lẽ "do tình hình thực tế về việc cần cân nhắc bổ sung một số vấn đề quan trọng liên quan đến công tác tổ chức đại hội", cũng khiến nhiều câu hỏi mới nảy sinh.

"Những vấn đề quan trọng" là những vấn đề gì? Từ nay tới tháng 4, thời điểm dự kiến tổ chức ĐHĐCĐ của STB, hẳn thị trường sẽ còn được chứng kiến nhiều điều bất ngờ!

Bài: Minh Nhật

Ảnh: N.H